Narrative of a five years' expedition against the revolted negroes of Surinam, in Guiana, on the wild coast of South America; from the year 1772, to 1777: elucidating the history of that country, and describing its productions. in Guiana, on the Wild Coast of South America; from the year 1772, to 1777: elucidating the History of that Country, and describing its Productions, Viz. Quadrupeds, Birds, Fishes, Reptiles, Trees, Shrubs, Fruits, & Roots; with an account of the Indians of Guiana, & Negroes of Guinea.

Dit is de volledige titel van het belangrijkste boek uit de Bibliotheca Surinamica. John Gabriel Stedman (1744-1797) was één de belangrijkste chroniqueurs van de 18e eeuwse plantage-samenleving in Suriname. Stedman was een zoon van een Schotse militair en een Nederlandse moeder. Vijf jaren, van 1772 tot 1777, verbleef hij in de kolonie Suriname. Gedurende zijn verblijf hield hij nauwkeurig een dagboek bij. Dit dagboek vormde de basis van zijn in 1796 verschenen boek. Dankzij dit boek krijgen we een beeld van het leven in het Suriname van bijna 250 jaar geleden.
De eerste Engelse editie verscheen in Londen bij J. Johnson & J. Edwards in 1796. Een belangrijke reden waarom het boek zo'n enorme impact had in Europa is omdat in het boek 80 prachtige platen zijn opgenomen. Voor het eerst kon een breed Europees publiek zien hoe slaven werden mishandeld. Ook zagen velen voor het eerst afbeeldingen van onbekende dieren en planten. Deze gravures werden gemaakt door beroemde Europese kunstenaars, zoals bijvoorbeeld William Blake, op basis van tekeningen die Stedman in Suriname had gemaakt. Op deze pagina zijn er een paar handgekleurde platen uit een eerste Engelse editie te zien (druk op ? voor de dia-voorstelling).
Stedman was soldaat in de Schotse brigade en meldde zich aan als vrijwilliger voor de koloniale troepen die naar Suriname gingen om een steeds heviger wordende opstand van de weggelopen slaven in Suriname. Stedman kreeg gedurende vijf jaar een goed inzicht op de slavensamenleving. Hij had een relatie met een slavin Joanna met wie hij een zoon kreeg. Meer daarover als u op het hieronder afgebeelde plaatje van Joanna klikt.


Stedman & Joanna

Mede daardoor was hij behalve onderdeel van het miliatire apparaat van de koloniale machthebbers maar tegelijkertijd toch ook in zekere zin slachtoffer van het systeem. Zijn zoon was omdat hij verwekt was bij een slavin ook direct slaaf. Stedmans sympathie voor de marrons waar tegen hij streed blijkt ook uit de tekst die hij afdrukte onder de gravure waar hij staat naast een gedode strijder:

From different Parents, different Climes we came
At different Periods; Fate still rules the same.
Unhappy youth while bleeding on the ground
'T was yours to fall but Mine to feel the wound.






Op deze platen zien we :


A Surinam Planter in his morning dress




A Negroe Female with a Weight chain'd to her Ancle



'From different Parents, different Climes we came'



A Private Marine of Col: Fourgeoulds Corps



A Rebel Negroe Arm'd and on his guard



Skinning of the Aboma Snake shot by Capt. Stedman



March through a Swamp or Marsh in Guiana



The Celebrated Gramman Quacy



View of l'Esperance, or Hope, on the Commewine



View of Claarenbeek on the River Commewine